Με πολλή χαρά, η Λίζα κι εγώ, υποδεχθήκαμε και φέτος τους σπουδαστές και φίλους της κλασικής κιθάρας που δήλωσαν συμμετοχή στο 33ο Διεθνές Φεστιβάλ Κιθάρας της Πάτρας. Αυτές οι συμμετοχές που εδώ και πολλά χρόνια υπερβαίνουν τις εκατό (φέτος ήσαν 108), καταδεικνύουν το ενδιαφέρον που προκαλεί διεθνώς αυτό το τετραήμερο φεστιβάλ της κλασικής κιθάρας και συγχρόνως επιβεβαιώνουν το γεγονός ότι ο θεσμός αυτός ο οποίος διεξάγεται μονίμως στην ίδια πόλη, είναι στις μέρες μας ένας από τους μακροβιότερους παγκοσμίως.

Στην πανέμορφη αίθουσα συναυλιών της ‘Φιλαρμονικής Εταιρίας Ωδείου Πατρών’ πραγματοποιήθηκαν λοιπόν και φέτος τα μαθήματα, οι διαλέξεις, τα Master classes, οι συναυλίες αλλά και οι διαγωνισμοί της τελευταίας ημέρας με μια αθρόα όπως κάθε χρόνο συμμετοχή στις τρεις Κατηγορίες.

Στα 33 χρόνια του θεσμού, ο στόχος μας πάντοτε ήταν αφενός η πρόσκληση κορυφαίων ξένων σολίστ του οργάνου, που με τα ρεσιτάλ και τη διδασκαλία τους θα πρόσφεραν γνώσεις και εμπειρία και αφετέρου η προβολή νέων ταλαντούχων ελλήνων κιθαριστών που μετά από αυστηρή επιλογή θα πλαισίωναν το φεστιβάλ. Φέτος ο στόχος αυτός στέφθηκε και πάλι με επιτυχία, τόσο με την πρόσκληση των ξένων σολίστ όσο και με την επιλογή των Ελλήνων.

Τα ρεσιτάλ του Γάλλου Γκαμπριέλ Μπιανκό και του Βέλγου Γιόχαν Φοστιέρ ήταν το αποκορύφωμα μιας μουσικής πανδαισίας στο Σαββατοκύριακο. Οι δυο κορυφαίοι καλλιτέχνες, κάτοχοι των Α΄ βραβείων του εγκυρότερου διεθνούς διαγωνισμού GFA, επιβεβαίωσαν τη φήμη τους με ένα απαιτητικό πρόγραμμα. Οι δυο εκλεκτοί καλλιτέχνες  πέρα από την τεχνική αρτιότητα και την εις βάθος επιβλητική ερμηνεία, είχαν ως κυρίαρχο στοιχείο την ποιότητα του ήχου, ενός ήχου διάφανου, ηχηρού, βελούδινου και μεστωμένου, απόσταγμα προφανώς μιας μακροχρόνιας έρευνας, που είναι τελικά και το χαρακτηριστικό γνώρισμα του ώριμου καλλιτέχνη.     

Είχαν προηγηθεί ωστόσο τα ρεσιτάλ που έδωσαν την Παρασκευή και το Σάββατο τρεις αριστούχες νέες κοπέλες από την Πάτρα, η Ιωάννα Λάζαρη, η Βασιλική Κυδωνιάτη και η Κωνσταντίνα Νικολακοπούλου, οι οποίες δικαιώνοντας απόλυτα την επιλογή μας, ανταποκρίθηκαν κατά τον καλύτερο τρόπο στην πρώτη τους δημόσια εμφάνιση. Πρόκειται για τρεις ταλαντούχες νεαρές σολίστ που ξαφνιάζουν όχι μόνο με την ολοκληρωμένη τεχνική και την ερμηνευτική τους ικανότητα αλλά κυρίως με την σπάνια για την ηλικία τους μουσική και εκφραστική ωριμότητα. Είμαι βέβαιος πως με τα προσόντα που διαθέτουν και την άοκνη προσπάθεια που καταβάλουν, το μέλλον τους προμηνύεται λαμπρό.

Τέλος, ο Απόστολος Καρποντίνης που συμπλήρωνε με το ρεσιτάλ του την τετράδα των ελλήνων σολίστ στο φεστιβάλ αυτό, είχε επιλέξει να ερμηνεύσει έξι έργα του Ισαάκ Αλμπένιθ σε μεταγραφή για κιθάρα. Υπήρξαν στο παίξιμό του στιγμές μεγάλης ομορφιάς, ιδίως στα αργά μέρη όπου η κιθάρα υπερτερεί του πιάνου σε συγκινησιακά στοιχεία, αλλά και στιγμές που ο Καρποντίνης με τη βιρτουοζιτέ και το αχαλίνωτο ταμπεραμέντο που διαθέτει δημιούργησε στην αίθουσα μια ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα, με επακόλουθο να εισπράξει στο τέλος την εύλογη αποθέωση του κοινού.

Δυστυχώς η Λίζα κι εγώ δεν παρακολουθήσαμε τη διδασκαλία των ξένων κιθαριστών σε κανένα Master class αφού την ίδια ώρα διδάσκαμε και οι ίδιοι σε άλλες αίθουσες. Υπήρξε όμως τόσος μεγάλος ο ενθουσιασμός από τους σπουδαστές που παρακολούθησαν μαθήματα ή έπαιξαν γι αυτούς, ώστε ο θαυμασμός και η εκτίμηση που αποκόμισαν για την προσφορά τους δεν περιορίστηκε μόνο στα υπέροχα ρεσιτάλ τους.

Οι απογευματινές διαλέξεις του Σαββατοκύριακου συνέπεσε να έχουν το ίδιο θέμα που αφορούσε στην επαφή του ανθρώπου με την τεχνητή νοημοσύνη. Η χαρισματική Τσαμπίκα Καράκιζα, γνωστή στο κοινό της Πάτρας από την προπέρσινη εκπληκτική της διάλεξη, ανέπτυξε το Σάββατο διεξοδικά τη σχέση της δημιουργικότητας με την ΑΙ προκαλώντας μια ευρεία συζήτηση με τη συμμετοχή του κοινού, κάτι που πέτυχε και ο Κώστας Γρηγορέας την άλλη μέρα στη δική του ομιλία. Ο έμπειρος κιθαριστής και συνθέτης ανέπτυξε στη διάλεξή του τη σχέση της μουσικής με την ΑΙ, προβάλλοντας το ερώτημα ‘αν ποτέ τα ρομπότ θα παίξουν μουσική’. Μολονότι απαντήσεις ή συμπεράσματα δεν υπήρξαν ούτε μπορούν να υπάρξουν με σιγουριά στις μέρες μας, άξιζε ωστόσο να σταθεί κανείς στα ερωτήματα, τους προβληματισμούς και τις διαπιστώσεις που προέκυψαν σ’ αυτές τις δυο πολύ ζωντανές και εξαιρετικά ενδιαφέρουσες ομιλίες, τις οποίες ατυχώς στερήθηκαν όσοι δεν τις παρακολούθησαν. 

Η Δευτέρα, τελευταία ημέρα του Φεστιβάλ, ήταν όπως κάθε χρόνο αφιερωμένη εξ ολοκλήρου στους διαγωνισμούς.
Υπήρξε μια εντυπωσιακή άμιλλα μεταξύ των διαγωνιζομένων της δεύτερης και της τρίτης Κατηγορίας η οποία από ό,τι μάθαμε σε αρκετές περιπτώσεις προβλημάτισε και την ίδια την επιτροπή.
Αντιθέτως, στην πρώτη Κατηγορία η 12χρονη Αναστασία Κωτανίδου από την Αθήνα είχε εύκολα ξεχωρίσει με το Πρελούδιο νο.1 του Villa-Lobos και την Etude no.9 του Carcassi, κερδίζοντας εκτός από το Α΄ Βραβείο μια κιθάρα προσφορά του Μουσικού Οίκου Παπαγηγορίου-Νάκας (panasmusic).
Στη δεύτερη Κατηγορία, με έπαθλο επίσης μια κιθάρα του Οίκου panasmusic, νικητής ήταν ο 16χρονος Ιάσονας Πανδής από την Αθήνα που ερμήνευσε το έργο του Ρολάν Ντιένς Saudade no.3 κι ένα Πρελούδιο του Πόνσε.
Τέλος το Α΄ Βραβείο της Μεγάλης Κατηγορίας απέσπασε ο 23χρονος Νίκος Αργύρης από τη Θεσσαλονίκη με τη Sonata του Τεντέσκο και μια Fantasia του Ντάουλαντ κερδίζοντας ως έπαθλο την κιθάρα που προσφέρει ο κατασκευαστής Νικόλας Ιωάννου από τη Νέα Υόρκη. Ο Νίκος  Αργύρης έχει επίσης πρόσκληση για ένα ρεσιτάλ στο 34ο Φεστιβάλ της Πάτρας.
Φέτος μάλιστα αθλοθετήθηκε για πρώτη φορά και το ‘Έπαθλο στην μνήμη του κιθαριστή Γιάννη Μαυρέα’, που συνοδεύτηκε από μια επιταγή 500€ - δωρεά της οικογένειας Μαυρέα, "για την καλύτερη ερμηνεία σε έργο παλιάς μουσικής". Το βραβείο κατέκτησε ο 22χρονος Γιώργος Γκρέκης από την Αθήνα που ερμήνευσε τη Chaconne του Μπαχ.
Κοινή διαπίστωση για όσους παρακολούθησαν τους διαγωνισμούς υπήρξε το γεγονός ότι “ο πήχης των επιδόσεων ανεβαίνει εντυπωσιακά χρόνο με τον χρόνο” όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε από κάποιον ακροατή μετά το πέρας των διαγωνισμών.

Δεν απομένει παρά ένα μεγάλο ‘ευχαριστώ’ στη διεύθυνση της ‘Φιλαρμονικής Εταιρίας Ωδείο Πατρών’ στην αίθουσα συναυλιών της οποίας πραγματοποιούνται όλα αυτά τα χρόνια οι ποικίλες εκδηλώσεις. Στον Ελληνοαμερικανό οργανοποιό Νικόλα Ιωάννου από την Νέα Υόρκη για την πολύτιμη προσφορά του: μια κιθάρα δικής του κατασκευής ως έπαθλο στον νικητή της Τρίτης Κατηγορίας, καθώς και στον Μουσικό Οίκο ‘Panasmusic’ για την προσφορά του στα υπόλοιπα βραβεία και έπαθλα του διαγωνισμού όλων των Κατηγοριών.

Προσβλέποντας με αισιοδοξία  στο 34ο Διεθνές Φεστιβάλ Κιθάρας, η Λίζα κι εγώ δίνουμε και πάλι το καθιερωμένο ραντεβού μας στην Πάτρα τον Απρίλιο του 2027.

Ευάγγελος Ασημακόπουλος

(Απρίλης 2026)

With great joy, Lisa and I welcomed once again this year the students and friends of the classical guitar who registered to participate in the 33rd Patras International Guitar Festival. These participations, which for many years have exceeded one hundred (this year there were 108), demonstrate the interest that this four-day classical guitar festival arouses internationally and at the same time confirm the fact that this institution, which is held permanently in the same city, is nowadays one of the longest-running in the world.

In the beautiful concert hall of the ‘Patras Conservatory Philharmonic Society’, the lessons, lectures, Master classes, concerts and the competitions of the last day were held again this year with a large number of participants in the three Categories, as every year.

In the 33 years of the institution, our goal has always been, on the one hand, the invitation of leading foreign soloists of the instrument, who with their recitals and teaching would offer knowledge and experience, and on the other hand, the promotion of young talented Greek guitarists who, after a strict selection, would frame the festival. This year, this goal was once again crowned with success, both with the invitation of foreign soloists and with the selection of Greeks.

The recitals of the Frenchman Gabriel Bianco and the Belgian Johan Fostier were the highlight of a musical feast over the weekend. The two leading artists, holders of the first prizes of the most prestigious international GFA competition, confirmed their reputation with a demanding program. The two distinguished artists, beyond technical perfection and in-depth, imposing interpretation, had as their dominant element the quality of the tone, a tone that was transparent, resonant, velvety and full, obviously the result of a long-term research, which is ultimately the characteristic feature of the mature artist.

However, this was preceded by the recitals given on Friday and Saturday by three excellent young girls from Patras, Ioanna Lazari, Vasiliki Kydoniati and Konstantina Nikolakopoulou, who, fully justifying our choice, responded in the best possible way to their first public appearance. These are three talented young soloists who surprise not only with their complete technique and interpretive ability but mainly with their rare musical and expressive maturity for their age. I am sure that with the qualifications they possess and the tireless effort they make, their future is bright.

Finally, Apostolos Karpontinis, who completed the quartet of Greek soloists at this festival with his recital, had chosen to interpret six works by Isaac Albéniz in guitar transcriptions. There were moments of great beauty in his playing, especially in the slow parts where the guitar surpasses the piano in emotional elements, but also moments when Karpontinis, with his virtuosity and unbridled temperament, created an electrified atmosphere in the hall, resulting in the audience's reasonable apotheosis at the end.

Unfortunately, Lisa and I did not attend any of the foreign guitarists' Master classes, as we were teaching in other rooms at the same time. However, there was such great enthusiasm from the students who attended lessons or played for them that the admiration and appreciation they received for their contribution was not limited to their wonderful recitals.

The weekend’s afternoon lectures coincided with the same topic, which concerned the human encounter with artificial intelligence. The charismatic Tsambika Karakiza, known to the Patras audience from her amazing lecture three years ago, on Saturday thoroughly developed the relationship between creativity and AI, provoking a broad discussion with the participation of the audience, something that Kostas Grigoreas also achieved the other day in his own speech. The experienced guitarist and composer developed in his lecture the relationship between music and AI, raising the question ‘will robots ever play music?’. Although there were no answers or conclusions and there cannot be any with certainty in our days, it was nevertheless worth reflecting on the questions, concerns and findings that emerged from these two very lively and extremely interesting speeches, which those who did not attend were unfortunately deprived of. 

Monday, the last day of the Festival, was, as every year, dedicated entirely to the competitions.
There was an impressive rivalry between the contestants of the second and third Categories which, from what we have been performed, in several cases troubled the committee itself.
On the contrary, in the first Category, 12-year-old Anastasia Kotanidou from Athens easily stood out with the Prelude no.1 by Villa-Lobos and the Etude no.9 by Carcassi, winning in addition to the First Prize a guitar donated by the Papagregoriou-Nakas Music House (panasmusic).
In the second Category, also awarded a guitar from the panasmusic House, the winner was 16-year-old Iasonas Pandis from Athens who performed Roland Dyens' work Saudade no.3 and a Prelude by Ponce.
Finally, the First Prize in the Grand Category was won by 23-year-old Nikos Argyris from Thessaloniki with Tedesco's Sonata and Dowland's Fantasia, winning as a prize the guitar offered by the guitar-maker Nicholas Ioannou from New York. Nikos Argyris has also been invited to a recital at the 34th Patras Festival.
This year, for the first time, the ‘Award in memory of guitarist Yannis Mavreas’ was also presented, accompanied by a €500 check - offered by the Mavreas family, “for the best interpretation in an early music work”. The award was won by 22-year-old Giorgos Grekis from Athens, who performed Bach’s Chaconne.
A common observation for those who attended the competitions was the fact that “the bar of performance rises impressively year after year”, as was characteristically said by a listener after the competitions.

All that remains is a big ‘thank you’ to the management of the ‘Patras Conservatory Philharmonic Society’ in whose concert hall the various events have been held all these years. To the Greek-American guitar-maker Nicholas Ioannou from New York for his valuable contribution: a guitar of his own making as a prize for the winner of the Third Category, as well as to the Music House ‘Panasmusic’ for its contribution to the remaining prizes and awards of the competition in all Categories.

Looking forward with optimism to the 34th International Guitar Festival, Lisa and I are once again making our established appointment in Patras in April 2027.

Evangelos Assimakopoulos

(April 2026)

Recital by Gabriel Bianco

Recital by Johan Fostier

Recital by Apostolos Karpontinis

Recital by Konstantina Nikolakopoulou

Recital by Vasiliki Kydoniati

Recital by Ioanna Lazari

Masterclass: Evangelos

Masterclass: Liza

Lecture by Tsampika Karakiza 

The lecture of Costas Grigoreas